Diaconie
Diaconie betekent: de dienst aan de naasten. Dit heeft altijd een belangrijke rol gespeeld in de geschiedenis van de Kerk. De kerk spreekt in dit verband van de 'diaconia caritatis', hetgeen betekent: dienstwerken van de naastenliefde. Vladimir Palte, diaken in onze pastorale gemeenschap. legt uit wat dit begrip in onze kerk kan inhouden. Dit arikel verscheen eerder in Kerkvenster 2012.

Al leven we in een tijdgericht dat ons soms anders wil doen geloven, als mensen vinden we ons diepste levensgeluk alleen dan wanneer we gericht zijn op de ander en openstaan voor elkaar. Toen de Farizeeën eens aan Jezus vroegen wat het hoogste gebod in de wet was, zei Jezus hun: Heb de Heer, uw God, lief met heel uw hart en met heel uw ziel en met heel uw verstand. Dat is het grootste en eerste gebod. Het tweede is daaraan gelijk: heb uw naaste lief als uzelf. Deze twee geboden zijn de grondslag van alles wat er in de Wet en de Profeten staat. God liefhebben, God dankzeggen in de eucharistie en een levende relatie met Hem onderhouden in een volhardend gebedsleven zijn de bronnen waar wij als katholieken uit mogen putten. Maar Jezus wijst ons erop dat geloof ook moet "gebeuren".
 
In onze naaste mogen wij Christus zelf ontmoeten en daarom moeten wij hem even hoogschatten als onszelf, zodat wij - geheel in de geest van Jezus - dienstbaar aan hem zijn.
 
De jonge Kerk, in de tijd van de apostelen, nam deze opdracht al serieus. In het boek van de Handelingen lezen we: "...Allen die het geloof hadden aanvaard, bleven bijeen en hadden alles gemeenschappelijk. Ze verkochten al hun bezittingen en verdeelden de opbrengst onder degenen die iets nodig hadden." (Hand. 2, 44-45). Hierom stonden de eerste christenen in de gunst van het volk. Onderlinge dienstbaarheid was als het ware hun handelsmerk en daarin weken zij af van de hen omringende cultuur.
 
In de Grieks Romeinse cultuur had dienst een negatieve klank: het was een fatsoenlijk mens onwaardig en werd in verband gebracht met slavernij. Maar Jezus had tijdens zijn leven zijn leerlingen juist steeds onderwezen, dat de grootste de minste moest zijn en de heer de dienaar. En Jezus was zijn leerlingen hierin voorgegaan door zelf de dienstknecht van allen te zijn. Meer nog: de dienst aan de kleinsten en minsten - de hongerigen, de dorstigen, de vreemdelingen, de naakten, de zieken en de gevangenen - zullen volgens Jezus later het criterium zijn waarop wij geoordeeld worden of wij werkelijk tot Hem behoren. Want in onze naaste, en in het bijzonder in de meest verworpenen, mogen wij Jezus zelf zien.
 
Onderlinge dienstbaarheid was hun handelsmerk
 
De vroegste christengemeenschappen kenden al speciaal aangestelde 'helpers': de diakens. Zij hadden onder meer tot taak te zorgen voor degenen die zich aan de rand van de samenleving bevonden, weduwen en wezen meestal. Het verhaal gaat dat in de derde eeuw, ten tijde van de christenvervolgingen, de diaken Laurentius de kans kreeg om zijn leven te redden door de kerkschatten bijeen te zoeken en over te dragen aan de keizer. Na drie dagen kwam Laurentius volgens de overlevering terug met in zijn gezelschap een groot aantal arme mensen. "Zie hier de schatten van de Kerk", zou hij tegen de keizer hebben gezegd. Dit optreden kostte hem als martelaar het leven. Maar waar vind je een mooier getuigenis.
 
Sinds de Middeleeuwen spelen in de diaconie van de Kerk de zogenaamde "werken van Barmhartigheid" een grote rol. Zij zijn rechtstreeks te herleiden tot de odpracht die Jezus zelf aan zijn leerlingen gegeven heeft om de hongerigen te voeden, de dorstigen te laven enz. Maar naast deze "lichamelijke" werken van barmhartigheid heeft de Kerk ook altijd benadrukt dat er eveneens aandacht moet zijn voor het zielenheil van de mens, de "geestelijke" werken van barmhartigheid, d.w.z. voor de afwijzing van de zonde, de troost, de vergiffenis, het onderwijzen en steun verlenen, het gebed.
 
Monniken en monialen hebben in de loop der eeuwen een belangrijke rol gespeeld op alle terreinen van de diaconale werken. In de tweede helft van de negentiende eeuw werden er, met name in het zuiden van ons land, verschillende congregaties en sociëteiten gesticht van zusters en broeders die zich speciaal toelegden op de ziekenzorg, het onderwijs en de armenzorg. Deze religieuzen zijn van onschatbare waarde geweest voor de ontwikkeling van de samenleving.
 
In onze naaste mogen wij Christus zelf ontmoeten
 
Niet alleen diakens en religieuzen, maar iedere gelovige is geroepen om dienstbaar te zijn aan de naaste, in het bijzonder de naaste in nood, en dit zonder uitzondering. Als christenen mogen we dit beschouwen als onze plicht en daarom is het ook een recht van de ander in nood om een beroep op ons te doen. Diaconie geeft het geloof handen en voeten. De beweging gaat altijd van Christus uit en keert ook weer naar Hem terug. Zonder diaconie verzwak je alle andere aspecten van de kerk: gebed, liturgie, catechese. Zo hoort de diaconie wezenlijk bij het zijn van de Kerk. De behoeftigen blijven de schatten van de Kerk.
 
In onze parochie zijn diverse gelovigen actief in de zorg voor de minderbedeelden, al dan niet georganiseerd in diaconale werkgroepen Zo kent Rosmalen een zeer actieve werkgroep diaconie, terwijl in de Bossche binnenstad diverse katholieken vrijwilligerswerk verrichten bij de daklozenopvang, de Vincentiusvereniging, de Voedselban, de Zonnebloem etc. Tevens wordt er dikwijls gewerkt in oecumenisch verband. Al deze christenen ervaren dat het bijzonder dankbaar werk is, mede omdat zij er in mooie en vaak ontroerende contacten ook zo veel voor terugkrijgen. Het is vooral ook een verdieping en verrijking van je geloof.
 
Vladimir Palte
 
Vragen over dit onderwerp, Reageer dan hier
Ieder mens in nood kan een beroep op ons doen
De werkgroep Diaconie in Rosmalen heeft sinds haar ontstaan al heel wat mensen mogen helpen. Julia Roozen werd bij de oprichting meteen tot voorzitter gebombardeerd. “Ik wilde graag echt iets voor anderen betekenen en doen.” Hoe het werkt, vertelt ze hieronder.
Afspraak maken met diaken Vladimir Palte over diaconie

Diaken Vladimir Palte is altijd beschikbaar voor huisbezoek, ziekencommunie aan huis, hulp in noodgevallen of een vertrouwelijk gesprek. U kunt hem bereiken op tel. nr. 06 46 00 61 89 om een afspraak te maken.